E-learning platforms en techniek: hoe maak je een online cursus?

We leven steeds meer online, en daardoor zijn online cursussen en e-learnings in opkomst. In dit artikel bespreken we de techniek: hoe maak je zoiets, en waar bied je een online cursus eigenlijk aan? 

In dit artikel hebben we het dus niet over de verschillende manieren waarop je kennis kunt overdragen, of hoe wij denken over het maken van (online) cursussen. Daar schreven we dit artikel over. Lees die vooral als je inspiratie zoekt over de verschillende mogelijkheden! 

In dit artikel kijken we naar vier dingen: 


  • Hoeveel werk is het maken van een online cursus?
  • Bestaande platforms waar jij jouw cursus kan onderbrengen.
  • Hoe bouw je zelf een online cursusomgeving?
  • Waar moet je aan denken als je video’s wilt maken voor een e-learning?

Hoeveel werk is het maken van een online cursus of een e-learning?

Laat ik maar meteen duidelijk zijn: VEEL WERK. Nou, en tegelijk is het natuurlijk weer niet zo zwart-wit.

Laat ik zo beginnen: als je de gedachte hebt om een online cursus te bouwen (super cool!) dan is het slim om te beginnen met onderzoeken hoe je dat het beste kan gaan doen. Beetje een open deur natuurlijk. Maar er zijn zo veel mogelijkheden, dat je beter kan weten hoe je gaat werken, voordat je heel veel tijd gaat steken in het ontwikkelen van de inhoud.

Want wat als je iets bedacht hebt wat niet mogelijk is voor het budget wat je in gedachten hebt, of voor de technische skills die je hebt? Dan is al je eerdere werk voor niets geweest.

Dit artikel geeft je een beginpunt in de research die je zal moeten doen om te ontdekken hoe je te werk gaat. Ik zal hieronder enkele manieren bespreken. 

Ter inspiratie nog even deze video tussendoor – als je die niet al hebt gezien! Hierin bespreken we alle basis over het maken van een e-learning & waar je aan kunt denken als je daarbij (natuurlijk!) video gebruikt.



Zoals we ook in de video aanstipten: het maken van een e-learning kan behoorlijk veel werk zijn. Vooral als je het doet zoals wij: wij hebben ons e-learning platform namelijk helemaal zelf gebouwd. We zijn er super trots op, en zijn uiteindelijk blij met die keuze, maar weten nu ook niet meer zeker of we – als we NU die keuze zouden moeten maken – we dat nog steeds op die manier zouden doen.

Er is namelijk nog een andere manier: gebruik het platform (en de marketing, en de software) van een ander om je cursus te bouwen. Daar gaan we nu eerst naar kijken, verderop in dit artikel ga ik in op hoe wij het gedaan hebben.


Image

Bestaande platforms voor online cursussen

Er zijn al behoorlijk wat bestaande platforms waar jij je gewoon bij kan aansluiten: je hebt Nederlandse aanbieders en internationale, je hebt platforms die je al het werk uit handen nemen, en platforms die een deel van het werk uit handen nemen. Uiteraard werkt het zo: hoe meer een platform voor jou doet, hoe minder jij overhoudt aan de verkoop van 1 cursus. Aan de andere kant is het zo dat een groter platform, die ook de verkoop voor je regelt, misschien wel meer van jouw cursussen verkoopt dan je zelf zou kunnen doen. 

Ik zal hieronder kort een aantal aanbieders bespreken, maar aangezien dit een snel veranderende markt is, en de prijzen en mogelijkheden constant met elkaar concurreren, raad ik je aan om hierna zelf goed onderzoek te doen, voordat je je keuze maakt. 

Betrouwbaarheid

Nog 1 overweging die je ook moet meenemen in je besluit: hoe betrouwbaar is het platform, in geval van privacy, maar ook van voortbestaan. Je wilt dat een platform goed omgaat met privacy en AVG, zeker als je hier voor je bedrijf mee aan de slag gaat.

En daarnaast: is het een groot (genoeg) bedrijf, met ambities die passen bij de jouwe? Je wilt niet al je ziel en zaligheid stoppen in het bouwen van een e-learning op een platform wat volgend jaar zijn deuren sluit. Zie je cursus dan maar eens over te zetten naar een ander platform.


Sowieso is het daarom een goed idee om te zorgen dat je de inhoud van je cursus – de teksten, de video’s, je plaatjes, alles – ook zelf goed op te slaan ergens, zodat het niet verloren gaat, mocht het platform waarop je het aanbiedt over de kop gaan.

Complete platforms

De eerste manier is het gebruik van een platform dat je alles uit handen neemt. Dit is dus de makkelijkste, en relatief de duurste manier. 

De grootste aanbieders, waar ik maar meteen mee begin, zijn Skillshare en Udemy. Beiden zijn internationale aanbieders, die ik om de haverklap overal tegenkom. De helft van mijn favoriete Youtubers wordt gesponsord door Skillshare, bijvoorbeeld, en ook wij hebben al eens een aanbod van ze gehad voor sponsoring. Beide platforms doen de verkoop van de online cursussen voor je, en zijn zo groot, dat ik denk dat je er best veel mee kan verkopen. Het nadeel van hun grootte is dat je ook veel concurrentie hebt binnen het platform. 

Het grote verschil tussen de twee is dat Skillshare zich iets meer richt op de creatievelingen en beter support schijnt te hebben dan Udemy, maar dat Udemy een groter publiek heeft. Bij Udemy betaalt de cursist per cursus, en Skillshare werkt met een lidmaatschap. En tenslotte: Udemy is de laatste jaren wat negatief in het nieuws geweest vanwege privacy problemen, en omdat ze blijkbaar cursussen – zonder overleg met de maker – opeens extreem in de aanbieding gooien.

Soofos is een Nederlandse aanbieder met een werkwijze wat lijkt op Skillshare en Udemy. Het leuke is dat ze Nederlands zijn en daardoor beter bereikbaar voor bijvoorbeeld hulpvragen. Ook is het fijn dat je, als je een Nederlandstalige cursus aanbiedt, dat je cursisten nooit per ongeluk in een Engelstalige omgeving terecht kunnen komen. 

Een beetje platform, een beetje van jou

De volgende manier om je cursus te maken is wel via een bestaand platform, maar het vervolgens zelf te verkopen. Internationale platforms die dat aanbieden zijn bijvoorbeeld Thinkific en Teachable. Teachable is daarbij iets goedkoper, en Thinkific schijnt een beter design te hebben van de ontwerp omgeving waar je je cursussen bouwt. 

Een Nederlandse variant is Pluvo. Ze bieden een platform om je cursus op te bouwen en te hosten, waarna je hem zelf verkoopt via je eigen website. Daarnaast hebben ze een functie waarmee je cursisten met elkaar en jou kunnen chatten. Ik heb al even contact opgenomen met Pluvo – omdat het me niet meteen duidelijk was wat voor soort platform zij nou waren – ze waren goed bereikbaar via de chat op hun site, en snel, duidelijk en behulpzaam in hun antwoord. Ik ben dus al meteen fan van Pluvo! 

Daarnaast vond ik nog een Nederlandse aanbieder, namelijk Huddle. Huddle heeft naast de e-learning omgeving ook een onderdeel wat ze ‘community forum’ noemen, eigenlijk een soort Social Media bij je online cursus. Zoals het er aan de buitenkant uitzag, leek dat forum uitgebreider te zijn dan de chat van Pluvo.

Nog een andere Nederlandse aanbieder is Procademy. Ik noem die als laaste hier, omdat die het dichtst komt bij het helemaal zelf bouwen. Procademy biedt cursus-bouw-software in de cloud, wat wel werkt met een Wordpress editor, zoals je tegenkomt als je zelf aan de slag gaat. Het voordeel is dan ook dat als je al bekend met met Wordpress, de editor van Procademy makkelijk te begrijpen is.
Ik stelde hier via de website een vraag over aan ze, en ook zij waren snel en goed bereikbaar, en konden me goed helpen. Dat soort dingen zijn toch wel heel makkelijk met zo'n Nederlandse partij.

Een laatste die leuk is om te noemen is Moodle, omdat zij een open source aanbieder zijn. Voor wie het niet kent: open source betekent dat de software door iedereen aan te passen is (als je een beetje technisch bent) en dat er dus meestal geen commerciële organisatie achter zit, die geld aan je wil verdienen. Alleen dat al, vind ik altijd een geweldig uitgangspunt.

Nadeel is dat het soms net wat ingewikkelder te gebruiken is, dat er niet echt een helpdesk is, en je dus zelf handiger moet zijn.


Image

Hoe bouw je zelf een online cursusomgeving?

Ja, want ook dat kan gewoon. Natuurlijk kun je helemaal zelf een site bouwen als je goed bent in programmeren, maar daar ga ik even niet vanuit. Daar weet ik zelf ook vrij weinig van 🙂 

Wat je kan doen, als je een beetje handig bent, is je cursus bouwen en aanbieden via Wordpress.

Wat je daarvoor nodig hebt: 

1. Wordpress en een url 

Wordpress is gratis – wat daarmee gelijk het laatste in dit artikel is wat gratis is. Je kan bij Wordpress zelf een site maken als je het echt gratis wil doen, met als nadeel dat je dan altijd Wordpress op je site hebt staan. Als je het iets professioneler wil aanpakken, neem je je eigen url en hosting, en zet je daar Wordpress op.

Bij veel aanbieders waar je een website kan hosten, krijg je Wordpress erbij. Zo heb ik het bijvoorbeeld voor mijn site www.robinrozendal.nl gedaan bij Antagonist, waar ik erg tevreden over ben (hoewel mijn website nodig geupdate moet worden, maar ja, dat moet je natuurlijk wel zelf doen!).

2. Een thema

Wordpress kun je draaien met het standaard theme (vormgeving template) van Wordpress, of er eentje uitkiezen van de eindeloze versies die er gratis en betaald te vinden zijn op internet, zoals op sites als Envato’s Themeforest. Wij hebben daar gekozen voor X The Theme, niet omdat we heel lang hebben gezocht naar de allermooiste, maar omdat het een groot, bekend theme is, wat goed wordt onderhouden en geüpdatet, en omdat het goede support heeft.

3. Een Learning Management System

Oftewel een LMS. De LMS is een plugin die je installeert in Wordpress. In die LMS kun je je cursussen bouwen. De juiste LMS uitzoeken is erg belangrijk. Toen wij daarmee bezig waren keken we eerst naar Lifter LMS. Een hele goede aanbieder – nu nog steeds – maar uiteindelijk kozen we voor Learndash, omdat die toen (februari 2017) net iets flexibeler was in de manier waarop je cursussen allemaal kon aanbieden. 

En ook hierbij is het natuurlijk belangrijk om te overwegen hoe groot en betrouwbaar een LMS is. Wij hebben al zo veel uren gestoken in Learndash, dat we het bijzonder vervelend zouden vinden als die omvalt. Nu is Learndash een van de grootste aanbieders (net als Lifter) dus zal dat waarschijnlijk niet gebeuren. Daarnaast is het voordeel van een grote aanbieder, dat ze vaak updaten, en een goede support hebben. 

Het grootste nadeel wat wij ondervinden met Learndash is dat ze geen Nederlands platform zijn. Ze hebben wel vertalingen, maar die zijn niet helemaal compleet. En daar lopen we tegenaan in kleine dingetjes, bijvoorbeeld dat er onderaan onze lessen altijd ‘volgend les’ en ‘vorig les’ stond, in plaats van ‘volgende les’ en vorige les’. Details, maar toch lastig. Uiteindelijk hebben we dat kunnen oplossen, maar dat kostte veel tijd (en komt nog steeds wel eens terug!).

Op het moment van schrijven (april 2020) heb ik nog geen oorspronkelijk Nederlandstalige LMS gevonden (weet jij er wel eentje? Zet het vooral even onderaan het artikel in de comments!). 

4. Een verkooppagina

Als je de cursussen wil gaan verkopen, dan heb je naast de cursussen zelf, ook een online winkeltje nodig. Wij gebruiken daarvoor de grootste speler op dit gebied: Woocommerce. Daarbij gebruiken we ook het Nederlandse Mollie, omdat Woocommerce geen iDeal betalingen accepteert, daar heb je Mollie voor nodig.

5. Technische ondersteuning

Dit laatste onderdeel is natuurlijk niet per se nodig. Als je handig bent met Wordpress, dan kun je alles prima zelf doen. De vraag is alleen, wil je dat? 

Je kan in principe echt ALLES zelf doen. En wij houden daarvan, en geloven daarin. Daarom hebben wij ons cursusplatform ook zelf gebouwd. Maar er zijn grenzen, ook voor ons. Wij snappen Wordpress aardig, zoals je misschien begrijpt aan het bovenstaande. Maar het lastige aan Wordpress is wel (en dat heb je eigenlijk bij heel veel technische dingen) dat er vaak haken en ogen aanzitten die je niet ziet aankomen, en dan ook niet 1-2-3 kan oplossen, zoals bijvoorbeeld het probleem met de vertalingen van Learndash waar wij tegenaan liepen. We konden echt nergens vinden waar we de tekst van ‘vorig les’ konden veranderen in ‘vorige les’. 

Dus raden wij iedereen aan om een technische ondersteuning erbij te regelen. Ik noemde eerder al Antagonist als hosting platform, en de meeste hosts bieden ook ondersteuning aan. Daar zitten echter grenzen aan. Wij willen bijvoorbeeld ook dat we sommige dingen gewoon bij een techneut kunnen neerleggen, dat zij dat even voor ons aanpassen. 

Wij hebben daarvoor Laura Lisa, en zijn super blij met haar en haar team. Maar er zijn er natuurlijk nog veel meer, dus zoek vooral even op Google iemand die bij jou past. 

6. En verder

En naast alles wat ik hierboven heb beschreven, zijn er natuurlijk nog veel meer dingen die je kan gebruiken om je online training op je eigen site succesvol te maken. Wij hebben inmiddels een enorme waslijst aan plugins geïnstalleerd in onze Wordpress. Denk aan Active Campaign, WP Discuz, Yoast, ea. 

Je kan het zo gek maken als je wil. Denk er wel aan dat teveel plugins een website ook kunnen vertragen. Wij vragen ons bij elke nieuwe functionaliteit die we willen hebben, af: hebben we dit écht nodig? 


Image

Waar moet je aan denken bij video’s voor een e-learning?

En dan nog iets over video’s. Wij zijn tenslotte wel de Videomakers! Voor online cursussen raden we het je echt aan om video’s te gebruiken, zoals we eerder in dit artikel al hebben besproken, al dan niet samen met het geven van webinars, waar we dit artikel over schreven.

Als je dan video’s gaat gebruiken, zijn er meerdere manieren om die in je cursus te gebruiken.


Mocht je een online cursus platform gebruiken, en niet je cursussen helemaal zelf bouwen, zoals wij doen, dan zou het kunnen dat de aanbieder een oplossing aanbiedt voor het gebruik van video’s.

Hosten op Youtube

Dit is natuurlijk de meest voorkomende manier. Upload je video op Youtube, embed hem in je pagina, en klaar. 

Het voordeel is dat Google hier blij van wordt: Youtube en Google horen bij elkaar, dus video’s van Youtube embedden op je website is goed voor je vindbaarheid (waardoor je misschien wel meer cursussen verkoopt!). Let er wel op dat dit alleen geldt voor video's die openbaar beschikbaar zijn op zowel Youtube als op je website. 

Daarnaast is het hebben van een Youtube kanaal sowieso handig, omdat het een goede marketing tool is. 

Het nadeel is, dat aan het einde van je video altijd andere Youtube video’s worden aangeraden, en dat je Youtube video’s niet heel goed kan beveiligen. En tenslotte ook nog dit: Youtube is een gratis platform, wat betekent dat jij als gebruiker ervan hun product bent. Je bent dus afhankelijk van de ontwikkelingen van Youtube, waar je geen invloed op hebt, en waarbij jouw belangen als maker niet altijd voorop staan. 

Hosten op Vimeo

Vimeo lijkt op Youtube, in dat je ook daar je video’s gewoon kan uploaden en embedden op je site. Met als groot verschil dat je op Vimeo ook betaalde accounts hebt, waarbij je meer opties hebt rondom het beveiligen van je video’s. Een bijkomend voordeel is dus dat je voor Vimeo niet hun product bent, maar hun klant. Waardoor de verwachting is dat ze meer hun best doen om het voor jou ook goed te doen. 

Het nadeel is dan weer dat Vimeo minder geschikt is als marketingtool, simpelweg omdat die video’s minder goed gevonden worden door Google. Helaas.

Hosten op je eigen website

Dit is de manier die in principe het meest veilig zal zijn, mits de beveiliging van je eigen website in orde is, maar ook het ingewikkeldst.

Hiervoor moet je dan in elk geval een webdomein hebben met veel ruimte, om je video’s in te kunnen uploaden. Daarnaast heb je een plugin nodig om de video’s mee af te spelen. Houd er rekening mee dat video's (vaak) grote bestanden zijn en je website dus ook enorm kunnen vertragen. Als je je video extern hebt weggezet, op Youtube of Vimeo, heb je dit probleem niet. 

Hoe wij het doen

Wij combineren Youtube en Vimeo. Wij zijn natuurlijk Youtubers, en kunnen niet bestaan zonder ons kanaal daar. We embedden ook heel veel video’s vanaf Youtube op onze site. Google blij!

Maar in onze cursussen vonden we de Youtube video’s niet goed werken, vanwege de beveiliging, maar ook omdat we advertenties afspelen voor veel van onze Youtube video’s, die we soms ook in onze cursussen zetten. En voor cursisten vonden we het vervelend dat ze eerst moeten betalen voor een cursus, om daarna ook nog advertenties te krijgen over video’s die we embedden.

Dus kozen we ervoor om al onze video’s óók op Vimeo te zetten – verborgen – en ze vanuit daar in onze cursus te embedden. De beveiliging is beter, en bovendien kun je met een betaalde account bijvoorbeeld ook nog wat vormgevingselementen aanpassen. Erg fijn!


Image

Tot slot

Oef. Veel om aan te denken bij het bouwen van een online cursus! Ik hoop dat dit artikel je heeft geholpen in je proces. Mocht je nog vragen hebben, of aanvullingen op alle informatie, laat dat me dan vooral weten in de comments onderaan de pagina. 

Veel succes met het bouwen van je cursus! 


About the Author

Riske de Vries

Ruim 10 jaar ervaring als filmmaker voor sociale, maatschappelijke projecten, met een scherp oog voor detail. Weet als geen ander mensen te laten stralen voor de camera.



Abonneer
Laat het weten als er
guest
2 Reacties
Oudste
Nieuwste Meest gestemd
Inline feedbacks
Bekijk alle reacties
René Breedveld

Beste Riske en Grietje,

Bedankt voor de uitgebreide blog over E-learning platforms, techniek en hoe je een online cursus maakt?

Om zelf interactieve E-learning (o.a. interactieve video) te maken in WordPress, Drupal en/of Moodle, kun je gebruik maken van de open source software van H5P. De officiële site van dit Noorse bedrijf is: https://h5p.org/.
Op https://www.bedrijfsacademy.nl vind je 49 gratis microtrainingen met voorbeelden.

Groet, René